Dünya edebiyatında, en uzun ve bütünlük içeren gezi kitabı olarak kabul edilen SeyahatnâmeUNESCO’nun Dünya Belleği Listesi’ne alındı. Osmanlı İmparatorluğu’ndaki en önemli gezgini Evliya Çelebi, 40 yıldan fazla bir zaman imparatorluğun uçsuz bucaksız topraklarında gezdi. Evliya Çelebi’nin Seyahatnamesi, Osmanlı İmparatorluğu’nda kültürel hayata dair önemli rehberlerden biri olarak kabul ediliyor.

Evliya Çelebi ve eseri dünyanın hafızasında… Çelebi’nin 400 yıl önce kaleme aldığı 10 ciltlik Seyahatnâme, UNESCO Dünya Belleği Listesi’ne kabul edildi.

Birleşmiş Milletler Eğitim Bilim ve Kültür Kurumu olan UNESCO’nun Bilgi ve İletişim Sektörü’nde yer alan “Belgesel Miras’ın Korunması” başlıklı temanın altında kurulan Dünya Belleği Programı, çalışma ve etkinliklerini 1992 yılından bu yana sürdürülüyor. Dünya Belleği Programı ilk toplantısını 1993 yılında Polonya’nın Pultusk şehrinde gerçekleştirmiş ve o tarihten bu yana konunun uzmanları her iki yılda bir düzenli olarak bir araya geliyorlar. Programın en görünen yüzü olan Dünya Belleği Kütüğü ise 1995 yılında oluşturulmuş. Oluşturulan Dünya Belleği Kütüğü’ne ilk kayıt 1997 yılında alınmış.

Programın amacı, İnsanlığın tarihî, kültürel ve sosyal belleğini oluşturan ve savaşlar başta olmak üzere çeşitli doğal felaketler veya sosyal nedenlerle ortadan kaybolma tehlikesi olan belge ve bilgilerin insanlığın ortak değerleri olarak korunması ve bu korumanın önlemlerinden biri olarak dijital ortamda paylaşılmasını sağlamaktır.

Evliya-Celebi-Gezgin

TOPKAPI Sarayı Müzesi ve Süleymaniye Yazma Eser Kütüphanesi’nde bulunan Evliya Çelebi Seyahatnâme’sinin listeye alınma önerisi Dünya Belleği Uluslararası Danışman Komitesi Toplantısı’nda kabul edildi. Evliya Çelebi’nin Seyahatnamesi gerek Osmanlı İmparatorluğu’na dair geniş betimlemelerine yer vermesi, gerekse Evliya Çelebi’nin 40 yıl boyunca (1640-1680), imparatorluğun farklı yerlere yaptığı ziyaretleri içermesiyle geniş bir panorama sağlıyor.

UNESCO, ünlü gezgin Evliya Çelebi’nin 400’üncü doğum yılına rastlayan 2011 yılını, 2010 Ekim ayında UNESCO ile ilişkilendirilen anma yıl dönümleri kapsamına almıştı. Dil, halk bilimi, sanat tarihi, topografya, dinler tarihi, tasavvuf tarihi ve yerel tarih vb. araştırmaların en önemli kaynaklarından olan ünlü Seyahatname’siyle tanınan Evliya Çelebi’nin 2011 yılı boyunca dünyanın çeşitli ülkelerinde ve Türkiye’de etkinliklerle anılmıştı.

 

Bir Yorum Yaz